--- title: "De globe: continenten en oceanen" book: "Aard- en ruimtewetenschappen basisschool en onderbouw" subject: earth language: nl chapter: 6 exercises: 10 source: https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/6-de-globe-continenten-en-oceanen license: CC-BY-NC-SA-4.0 credit: "One Earth and Space Sciences Book, One Course (one-course.com)" --- # Hoofdstuk 6 — De globe: continenten en oceanen In het klaslokaal van Lena staat een [globe](#def-g3-continents-and-oceans-globe) op een voet. Lena doet haar ogen dicht, laat de [globe](#def-g3-continents-and-oceans-globe) met één vinger draaien en stopt hem met haar vingertop. Ze doet haar ogen open: haar vinger staat op blauw, midden in een [oceaan](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean). Ze probeert het nog eens: weer blauw. De derde keer komt ze op geelgroen terecht, ergens midden in Afrika. Lena speelt door en telt. Haar vinger stopt veel vaker op de [zee](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean) dan op het land. Waarom? En wat zijn al die vormen van land en water die onder haar vinger door draaien? ![Een globe die op zijn voet draait: land en zee schuiven onder de vinger door.](https://one-course.com/images/onecourse/chapters/earth-1/g3-continents-and-oceans/img-cfbfe5f88e9f.jpg) *Een [globe](#def-g3-continents-and-oceans-globe) die op zijn voet draait: land en [zee](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean) schuiven onder de vinger door.* **Wat je al weet.** Het grootste deel van de Aarde is bedekt met [zout water](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-salt-fresh): ongeveer 71 vierkantjes van de 100 in het rooster van [Hoofdstuk 3](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#ch-g2-water-on-earth). Een [oceaan](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean) is een heel grote watervlakte met [zout water](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-salt-fresh) tussen de landmassa’s; een [zee](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean) is een kleinere, aan de rand van een [oceaan](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean). Een [kaart](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/4-van-tekening-tot-kaart#def-g2-drawing-to-map-map) is een tekening van een plek van bovenaf gezien, kleiner gemaakt ([Hoofdstuk 4](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/4-van-tekening-tot-kaart#ch-g2-drawing-to-map)). De natuurkundeboeken vertellen hoe de Aarde eens per dag om zichzelf draait, en dat geeft ons dag en nacht. ## 6.1 De globe, een klein model van de ronde Aarde De Aarde is rond, zoals een heel grote bal. Vanaf de grond kunnen we die vorm niet zien, omdat ze veel te groot is: waar we ook staan, de grond lijkt vlak. Maar astronauten die ver van de Aarde weg reisden, zagen haar in haar geheel, een ronde blauwe bal in de zwarte hemel (de foto aan het begin van [Hoofdstuk 3](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#ch-g2-water-on-earth)). Om de hele Aarde in een klaslokaal te zien, maken we haar klein. **Definitie 6.1 (Globe).** Een *globe* is een model van de Aarde: een bol waarop het land en de [oceanen](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean) getekend zijn met dezelfde vormen als op de echte Aarde, alleen veel en veel kleiner. Een [globe](#def-g3-continents-and-oceans-globe) is de beste afbeelding van de Aarde, omdat hij de juiste vorm heeft: rond. Maar net als van de echte Aarde kunnen we er telkens maar één helft van zien. Om de andere helft te zien, draaien we hem om. ![De globe van twee kanten gezien. Links: de kant van de Atlantische Oceaan, met Amerika, Europa en Afrika. Rechts: de andere kant, de Stille Oceaan, met Australië aan de rand. De gestippelde lijn is de evenaar. Kustlijnen: Natural Earth (publiek domein).](https://one-course.com/images/onecourse/chapters/earth-1/g3-continents-and-oceans/fig-b1d632bbf3e8.svg) *De [globe](#def-g3-continents-and-oceans-globe) van twee kanten gezien. Links: de kant van de Atlantische [Oceaan](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean), met Amerika, Europa en Afrika. Rechts: de andere kant, de Stille [Oceaan](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean), met Australië aan de rand. De gestippelde lijn is de [evenaar](#def-g3-continents-and-oceans-equator). Kustlijnen: Natural Earth (publiek domein).* **Opmerking 6.2 (Twee heel verschillende helften).** Kijk naar de twee afbeeldingen. Links bedekt het land ongeveer 4 delen van de 10 van het plaatje. Rechts maar ongeveer 1 deel van de 10: de kant van de Stille [Oceaan](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean) is bijna helemaal water. Als Lena’s vinger aan die kant van de [globe](#def-g3-continents-and-oceans-globe) stopt, komt hij bijna altijd op de [zee](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean) terecht. ## 6.2 De evenaar, de polen en de twee halfronden Een [globe](#def-g3-continents-and-oceans-globe) draait om een staaf die er dwars doorheen gaat, van boven naar onder. De echte Aarde heeft geen staaf, maar ook zij draait om een lijn door haar midden. De twee plekken waar die lijn uit de Aarde komt, hebben een naam. **Definitie 6.3 (Pool).** De *Noordpool* en de *Zuidpool* zijn de twee punten helemaal boven en helemaal onder op de Aarde, waar de lijn waar de Aarde om draait naar buiten komt. Elk van beide is een *pool*. Op een [globe](#def-g3-continents-and-oceans-globe) ligt de Noordpool bovenaan. **Definitie 6.4 (Evenaar en halfrond).** De *evenaar* is een denkbeeldige lijn die helemaal om de Aarde heen loopt, precies halverwege de [Noordpool](#def-g3-continents-and-oceans-poles) en de [Zuidpool](#def-g3-continents-and-oceans-poles). Hij verdeelt de Aarde in twee helften, die elk een *halfrond* heten: het *noordelijk halfrond*, aan de kant van de [Noordpool](#def-g3-continents-and-oceans-poles), en het *zuidelijk halfrond*, aan de kant van de [Zuidpool](#def-g3-continents-and-oceans-poles). De [evenaar](#def-g3-continents-and-oceans-equator) is niet op de grond geschilderd: niemand kan hem zien op een strand of in een bos. Hij wordt op [globes](#def-g3-continents-and-oceans-globe) en [kaarten](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/4-van-tekening-tot-kaart#def-g2-drawing-to-map-map) getekend om ons te helpen de weg te vinden. ![De evenaar verdeelt de Aarde in twee halfronden. Het noordelijk halfrond (gekleurd) ligt aan de kant van de Noordpool, het zuidelijk halfrond aan de kant van de Zuidpool.](https://one-course.com/images/onecourse/chapters/earth-1/g3-continents-and-oceans/fig-7595afc6a037.svg) *De [evenaar](#def-g3-continents-and-oceans-equator) verdeelt de Aarde in twee [halfronden](#def-g3-continents-and-oceans-equator). Het [noordelijk halfrond](#def-g3-continents-and-oceans-equator) (gekleurd) ligt aan de kant van de [Noordpool](#def-g3-continents-and-oceans-poles), het [zuidelijk halfrond](#def-g3-continents-and-oceans-equator) aan de kant van de [Zuidpool](#def-g3-continents-and-oceans-poles).* **Voorbeeld 6.5 (Warm bij de evenaar, koud bij de polen).** De landen bij de [evenaar](#def-g3-continents-and-oceans-equator) zijn het hele jaar door warm: daar groeien de grote regenwouden. De landen bij de [polen](#def-g3-continents-and-oceans-poles) zijn het hele jaar door koud, en een groot deel ervan is bedekt met ijs. In een later jaar leer je waarom dat zo is; onthoud voorlopig: hoe dichter bij een [pool](#def-g3-continents-and-oceans-poles), hoe kouder. ## 6.3 Zeven continenten en vijf oceanen Op een [globe](#def-g3-continents-and-oceans-globe) ligt het land niet overal in kleine stukjes verspreid. Het meeste ervan is samengebracht in een paar heel grote massa’s. **Definitie 6.6 (Continent).** Een *continent* is een van de heel grote landmassa’s op de Aarde, samen met de eilanden die er dichtbij liggen. Meestal telt men zeven [continenten](#def-g3-continents-and-oceans-continent). Van het grootste naar het kleinste zijn dat: Azië, Afrika, Noord-Amerika, Zuid-Amerika, Antarctica, Europa en Australië. | Grootte | [Continent](#def-g3-continents-and-oceans-continent) | [Halfrond](#def-g3-continents-and-oceans-equator) | Kenmerk | | --- | --- | --- | --- | | 1 | Azië | vooral noordelijk | het grootste | | 2 | Afrika | allebei | de [evenaar](#def-g3-continents-and-oceans-equator) loopt door het midden | | 3 | Noord-Amerika | noordelijk | reikt ver naar het noorden | | 4 | Zuid-Amerika | vooral zuidelijk | de [evenaar](#def-g3-continents-and-oceans-equator) loopt door het noorden | | 5 | Antarctica | zuidelijk | rond de [Zuidpool](#def-g3-continents-and-oceans-poles), onder het ijs | | 6 | Europa | noordelijk | aan de oostkant vast aan Azië | | 7 | Australië | zuidelijk | het kleinste | **Opmerking 6.7 (Waar houdt een continent op?).** Sommige [continenten](#def-g3-continents-and-oceans-continent) zijn aan alle kanten door [zee](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean) omringd, zoals Australië of Antarctica. Andere raken elkaar: Europa en Azië vormen samen één grote landmassa, en mensen hebben zelf gekozen waar ze de grens ertussen trekken. Daarom tellen sommige mensen zes [continenten](#def-g3-continents-and-oceans-continent), of nog minder. Tussen de [continenten](#def-g3-continents-and-oceans-continent) liggen de [oceanen](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean). Het zijn er vijf. De grootste is de *Stille [Oceaan](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean)*; daarna komen de *Atlantische [Oceaan](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean)*, de *Indische [Oceaan](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean)*, de *Zuidelijke [Oceaan](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean)* rond Antarctica, en de kleinste, de *Noordelijke IJszee* rond de [Noordpool](#def-g3-continents-and-oceans-poles). Lang telde men er maar vier; tegenwoordig tellen de meeste landen de Zuidelijke [Oceaan](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean) als de vijfde. **Voorbeeld 6.8 (Hoe groot is de Stille Oceaan?).** De Stille [Oceaan](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean) is zo groot dat alle [continenten](#def-g3-continents-and-oceans-continent) samen erin zouden passen. Er zit meer dan de helft van al het oceaanwater op Aarde in. Daarom ziet de rechtse [globe](#def-g3-continents-and-oceans-globe) in de eerste paragraaf van dit hoofdstuk er bijna helemaal blauw uit. **Methode 6.9 (De oceaan tussen twee continenten noemen).** Om te vinden welke [oceaan](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean) tussen twee [continenten](#def-g3-continents-and-oceans-continent) ligt, zet je op de [globe](#def-g3-continents-and-oceans-globe) een vinger op elk van beide, en draai je de [globe](#def-g3-continents-and-oceans-globe) zo dat je ze allebei ziet. De [oceaan](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean) waar je oog overheen gaat om van de ene vinger naar de andere te komen, is de [oceaan](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean) ertussen. Op een [globe](#def-g3-continents-and-oceans-globe) zijn er vaak twee wegen om de Aarde heen: neem de kortste. **Voorbeeld 6.10 (Afrika en Australië).** Van Afrika naar het oosten, naar Australië, steken we de Indische [Oceaan](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean) over. Van Europa naar het westen, naar Noord-Amerika, steken we de Atlantische [Oceaan](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean) over. Van Azië naar het oosten, naar Noord-Amerika, steken we de Stille [Oceaan](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean) over. ## 6.4 Een wereldkaart is een platgedrukte globe Een [globe](#def-g3-continents-and-oceans-globe) is rond, dus niet makkelijk mee te nemen, en we kunnen hem nooit helemaal tegelijk zien. Een [kaart](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/4-van-tekening-tot-kaart#def-g2-drawing-to-map-map) op een vel papier laat de hele Aarde in één blik zien. **Definitie 6.11 (Wereldkaart).** Een *wereldkaart* is een [kaart](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/4-van-tekening-tot-kaart#def-g2-drawing-to-map-map) van de hele Aarde, plat getekend op een vel papier of op een scherm, met alle [continenten](#def-g3-continents-and-oceans-continent) en alle [oceanen](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean) op één afbeelding. ![Een wereldkaart. De globe is opengeknipt langs een lijn door het midden van de Stille Oceaan en platgetrokken: de Stille Oceaan staat er twee keer op, aan de linker- en aan de rechterrand. Antarctica, een rond continent rond de Zuidpool, is uitgerekt tot een lange band langs de onderkant. Kustlijnen: Natural Earth (publiek domein).](https://one-course.com/images/onecourse/chapters/earth-1/g3-continents-and-oceans/fig-8b672aa22f22.svg) *Een [wereldkaart](#def-g3-continents-and-oceans-world-map). De [globe](#def-g3-continents-and-oceans-globe) is opengeknipt langs een lijn door het midden van de Stille [Oceaan](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean) en platgetrokken: de Stille [Oceaan](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean) staat er twee keer op, aan de linker- en aan de rechterrand. Antarctica, een rond [continent](#def-g3-continents-and-oceans-continent) rond de [Zuidpool](#def-g3-continents-and-oceans-poles), is uitgerekt tot een lange band langs de onderkant. Kustlijnen: Natural Earth (publiek domein).* Maar er is een probleem. Probeer de schil van een sinaasappel plat op tafel te leggen: dat lukt niet zonder te scheuren of te rekken. Hetzelfde gebeurt met het oppervlak van de [globe](#def-g3-continents-and-oceans-globe) als het plat wordt getekend. Elke [wereldkaart](#def-g3-continents-and-oceans-world-map) scheurt de [globe](#def-g3-continents-and-oceans-globe) ergens open, of rekt sommige plaatsen uit en drukt andere samen. ![De schil van een sinaasappel ligt nooit plat zonder te scheuren.](https://one-course.com/images/onecourse/chapters/earth-1/g3-continents-and-oceans/img-571dd27fab3a.jpg) *De schil van een sinaasappel ligt nooit plat zonder te scheuren.* **Opmerking 6.12 (De kaart en de globe zijn het oneens).** Op deze [wereldkaart](#def-g3-continents-and-oceans-world-map) lijkt Antarctica een van de grootste [continenten](#def-g3-continents-and-oceans-continent), uitgerekt langs de hele onderrand. Op de [globe](#def-g3-continents-and-oceans-globe) is het een ronde landmassa, kleiner dan Zuid-Amerika. Dicht bij de [polen](#def-g3-continents-and-oceans-poles) rekt een platte [kaart](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/4-van-tekening-tot-kaart#def-g2-drawing-to-map-map) het land flink uit. Dicht bij de [evenaar](#def-g3-continents-and-oceans-equator) rekt hij het maar heel weinig. Wil je de grootte van twee plekken ver van de [evenaar](#def-g3-continents-and-oceans-equator) vergelijken, dan vertelt de [globe](#def-g3-continents-and-oceans-globe) de waarheid. **Methode 6.13 (Een wereldkaart lezen).** Op een [wereldkaart](#def-g3-continents-and-oceans-world-map) zoals deze: 1. ligt het noorden boven en het zuiden onder; de [Noordpool](#def-g3-continents-and-oceans-poles) is de hele bovenrand en de [Zuidpool](#def-g3-continents-and-oceans-poles) de hele onderrand; 2. is de [evenaar](#def-g3-continents-and-oceans-equator) de lijn dwars door het midden: alles erboven ligt op het [noordelijk halfrond](#def-g3-continents-and-oceans-equator) , alles eronder op het [zuidelijk halfrond](#def-g3-continents-and-oceans-equator) ; 3. zijn de linker- en de rechterrand dezelfde lijn op de [globe](#def-g3-continents-and-oceans-globe) : een schip dat aan de rechterrand van de [kaart](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/4-van-tekening-tot-kaart#def-g2-drawing-to-map-map) vaart, komt links weer terug. ## 6.5 Oefeningen **Oefening 6.1 ★.** Noem de zeven [continenten](#def-g3-continents-and-oceans-continent). Welk is het grootste? Welk is het kleinste? **Oplossing van Oefening 6.1.** Azië, Afrika, Noord-Amerika, Zuid-Amerika, Antarctica, Europa en Australië. Het grootste is Azië; het kleinste is Australië. **Oefening 6.2 ★.** Noem de vijf [oceanen](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean). Welke is de grootste? Welke is de kleinste? **Oplossing van Oefening 6.2.** De Stille, de Atlantische, de Indische en de Zuidelijke [Oceaan](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean), en de Noordelijke IJszee. De grootste is de Stille [Oceaan](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean); de kleinste is de Noordelijke IJszee. **Oefening 6.3 ★.** Schrijf over en vul in met “[Noordpool](#def-g3-continents-and-oceans-poles)”, “[Zuidpool](#def-g3-continents-and-oceans-poles)” of “[evenaar](#def-g3-continents-and-oceans-equator)”: de … ligt bovenaan op een [globe](#def-g3-continents-and-oceans-globe); de … ligt onderaan; de … loopt helemaal om het midden heen. **Oplossing van Oefening 6.3.** De [Noordpool](#def-g3-continents-and-oceans-poles) ligt bovenaan op een [globe](#def-g3-continents-and-oceans-globe); de [Zuidpool](#def-g3-continents-and-oceans-poles) ligt onderaan; de [evenaar](#def-g3-continents-and-oceans-equator) loopt helemaal om het midden heen. **Oefening 6.4 ★.** Noordelijk of [zuidelijk halfrond](#def-g3-continents-and-oceans-equator)? Europa; Australië; Antarctica; Noord-Amerika. **Oplossing van Oefening 6.4.** Europa: noordelijk. Australië: zuidelijk. Antarctica: zuidelijk. Noord-Amerika: noordelijk. **Oefening 6.5 ★.** Welke [oceaan](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean) ligt rond de [Noordpool](#def-g3-continents-and-oceans-poles)? Welke [oceaan](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean) ligt rond Antarctica? **Oplossing van Oefening 6.5.** De Noordelijke IJszee ligt rond de [Noordpool](#def-g3-continents-and-oceans-poles). De Zuidelijke [Oceaan](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean) ligt rond Antarctica. **Oefening 6.6 ★★.** Welke [oceaan](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean) steek je over om van Afrika naar Zuid-Amerika te gaan? Van Australië naar Zuid-Amerika, naar het oosten? Van Afrika naar Australië? **Oplossing van Oefening 6.6.** Van Afrika naar Zuid-Amerika: de Atlantische [Oceaan](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean). Van Australië naar het oosten, naar Zuid-Amerika: de Stille [Oceaan](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean). Van Afrika naar Australië: de Indische [Oceaan](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean). **Oefening 6.7 ★★.** Sam woont in een land waar het het hele jaar door warm is. Bo woont op een onderzoeksstation waar het het hele jaar door vriest. Een van hen woont bij de [evenaar](#def-g3-continents-and-oceans-equator), de ander bij een [pool](#def-g3-continents-and-oceans-poles). Wie woont waar? **Oplossing van Oefening 6.7.** Sam woont bij de [evenaar](#def-g3-continents-and-oceans-equator), waar het het hele jaar door warm is. Bo woont bij een [pool](#def-g3-continents-and-oceans-poles), waar het het hele jaar door koud is. **Oefening 6.8 ★★.** Lena laat de [globe](#def-g3-continents-and-oceans-globe) 10 keer draaien. Haar vinger komt 7 keer op de [zee](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean) terecht. Hoe vaak komt hij op het land? Had je dat verwacht? Waarom? **Oplossing van Oefening 6.8.** $10 - 7 = 3$: haar vinger komt 3 keer op het land. Dat konden we verwachten: ongeveer 71 vierkantjes van de 100 van de Aarde zijn water, dus stopt de vinger ongeveer 7 keer op de 10 op de [zee](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean). (Met maar 10 keer draaien kan ze ook 6 of 8 krijgen: de telling verschilt van spel tot spel.) **Oefening 6.9 ★★.** Op de [wereldkaart](#def-g3-continents-and-oceans-world-map) op pagina [38](#fig-g3-continents-and-oceans-world-map) staat de Stille [Oceaan](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean) twee keer. Waarom? Heeft de echte Aarde twee Stille [Oceanen](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean)? **Oplossing van Oefening 6.9.** Om de [wereldkaart](#def-g3-continents-and-oceans-world-map) te tekenen, werd de [globe](#def-g3-continents-and-oceans-globe) opengeknipt langs een lijn door het midden van de Stille [Oceaan](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean) en plat gelegd. De ene helft van de Stille [Oceaan](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean) komt aan de linkerrand van de [kaart](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/4-van-tekening-tot-kaart#def-g2-drawing-to-map-map) terecht, de andere helft aan de rechterrand. Op de echte Aarde is er maar één Stille [Oceaan](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/3-water-op-aarde#def-g2-water-on-earth-ocean): de twee randen van de [kaart](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/4-van-tekening-tot-kaart#def-g2-drawing-to-map-map) zijn dezelfde lijn op de [globe](#def-g3-continents-and-oceans-globe). **Oefening 6.10 ★★★.** Tom zegt: “Op de [wereldkaart](#def-g3-continents-and-oceans-world-map) is Antarctica langer dan Azië, dus is Antarctica het grootste [continent](#def-g3-continents-and-oceans-continent).” Heeft Tom gelijk? Gebruik de lijst van de [continenten](#def-g3-continents-and-oceans-continent) van groot naar klein, en zeg waarom de [wereldkaart](#def-g3-continents-and-oceans-world-map) hem voor de gek houdt. **Oplossing van Oefening 6.10.** Tom heeft geen gelijk. Van groot naar klein zijn de [continenten](#def-g3-continents-and-oceans-continent) Azië, Afrika, Noord-Amerika, Zuid-Amerika, Antarctica, Europa en Australië: Antarctica is maar het vijfde, veel kleiner dan Azië. De [wereldkaart](#def-g3-continents-and-oceans-world-map) houdt hem voor de gek omdat een platte [kaart](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/4-van-tekening-tot-kaart#def-g2-drawing-to-map-map) het land dicht bij de [polen](#def-g3-continents-and-oceans-poles) flink uitrekt. Antarctica, dat rond de [Zuidpool](#def-g3-continents-and-oceans-poles) ligt, is uitgerekt tot een lange band over de hele onderkant van de [kaart](https://one-course.com/books/earth/1/nl/chapter/4-van-tekening-tot-kaart#def-g2-drawing-to-map-map). Op de [globe](#def-g3-continents-and-oceans-globe) is het een ronde landmassa, en veel kleiner dan Azië.