Natuurkunde · Begrippenlijst

Wat is Verpunt, nabijheidspunt?

Definitie 4.2 Universitaire natuurkunde — jaar 1 · Hoofdstuk 4 — Optische instrumenten en het oog

Het verpunt (punctum remotum) is het voorwerpspunt dat zonder accommoderen scherp wordt gezien; het nabijheidspunt (punctum proximum) het dichtstbijzijnde punt dat bij maximale accommodatie scherp wordt gezien. Voor een normaal (emmetroop) oog ligt het verpunt op oneindig en het nabijheidspunt op dm25cmd_m \approx 25\,\mathrm{cm}, de conventionele afstand van duidelijk zien. Het verschil in vergentie tussen beide is de accommodatiebreedte: ongeveer 4δ4\,\delta voor een jonge volwassene, afnemend met de leeftijd.

Het gereduceerde oog: een dunne lens met veranderlijke brandpuntsafstand en een netvlies 17\, mm erachter. Ontspannen stelt het scherp op verre voorwerpen; accommoderend verkort het f' om het beeld van een nabij voorwerp op het netvlies te brengen. Het beeld staat op zijn kop — het brein draait het terug.
Het gereduceerde oog: een dunne lens met veranderlijke brandpuntsafstand en een netvlies 17mm17\,\mathrm{mm} erachter. Ontspannen stelt het scherp op verre voorwerpen; accommoderend verkort het ff' om het beeld van een nabij voorwerp op het netvlies te brengen. Het beeld staat op zijn kop — het brein draait het terug.

Voorbeelden

Voorbeeld 4.3 (De vergentie van het oog)

Ver voorwerp: beeld op d=17mmd = 17\,\mathrm{mm} betekent f=17mmf' = 17\,\mathrm{mm}, V=1/0.017=59δV = 1/0.017 = 59\,\delta. Voorwerp op 25cm25\,\mathrm{cm}: V=1/0.017+1/0.25=59+4=63δV = 1/0.017 + 1/0.25 = 59 + 4 = 63\,\delta. Vier dioptrieën accommodatie op zestig: de ooglens voegt maar enkele procenten toe aan het werk van het hoornvlies, maar die paar procent zijn alles om te lezen.

Lees in het hoofdstuk →