CoachEen expressievector plaatst de gekloneerde coderende sequentie onder een sterke, regelbare promotor van de gastheer (de lac- of T7-promotor in E. coli, aangezet met een suikeranaloog), met een ribosoombindingsplaats, een terminator en vaak een tag — zes histidines, een klein eiwit — die aan het product wordt gefuseerd om het over een kolom te zuiveren. Bacteriën maken grammen per liter van een eenvoudig eiwit (insuline, groeihormoon, enzymen) maar kunnen complexe zoogdiereiwitten niet glycosyleren of vouwen; gist voegt suikers van eigen soort toe; insecten- en zoogdiercellen (ovariumcellen van de Chinese hamster zijn de norm in de industrie) maken antilichamen en stollingsfactoren die zijn gevouwen en geglycosyleerd als bij de mens. Een monoklonaal antilichaam wordt gemaakt door een hybridoom — een antilichaamproducerende B-cel gefuseerd met een onsterfelijke myeloomcel (Köhler en Milstein, 1975) — of tegenwoordig door de antilichaamgenen in een zoogdierexpressielijn te kloneren, waar het muizenraamwerk door menselijke sequentie kan worden vervangen om afstoting te vermijden (Hoofdstuk 16).
Voorbeelden
Voorbeeld 6.7 (Insuline)
Menselijke insuline bestaat uit twee ketens, A (21 residuen) en B (30), verbonden door zwavelbruggen en in de -cel uit één enkele voorloper, pro-insuline, geknipt. Het eerste proces bracht de twee ketens afzonderlijk in E. coli tot expressie, elk gefuseerd aan -galactosidase, knipte ze er chemisch af en voegde ze in vitro samen; latere processen brengen pro-insuline tot expressie en knippen het met de enzymen die de alvleesklier gebruikt. Sinds 1996 is ook de sequentie zelf veranderd: één of twee residuen verwisselen of toevoegen geeft analogen die sneller uiteenvallen (voor bij een maaltijd) of op de injectieplaats neerslaan en over een dag vrijkomen. Een eiwit dat acht ton klieren per kilogram kostte wordt nu in een fermentor gemaakt, gelijk aan het menselijke of beter dan dat.