CoachDe werkcellen van het zenuwstelsel zijn de zenuwcellen (Opmerking 45.6 noemde ze al): elk heeft een cellichaam en een lange dunne vezel — sommige vezels reiken van de wervelkolom tot de teen, en zijn de langste cellen van het lichaam. Een zenuw is een kabel die duizenden van zulke vezels bundelt. Door elke vezel reizen zenuwimpulsen: korte elektrische signalen, die tot razen (het getal uit Definitie 33.1, nu met zijn drager erbij).
Voorbeelden
Voorbeeld 60.3 (Drie lijnen, één taal)
De bezetting van de lus (Propositie 33.2), opnieuw bedraad: gevoelszenuwcellen dragen de meldingen — huid naar ruggenmerg, oog naar hersenen; bewegingszenuwcellen dragen de bevelen — ruggenmerg naar spier, en eindigen daar waar de vezel de spier raakt en hun roffel de kracht van de samentrekking bepaalt (Definitie 17.6); en daartussen doen ontelbare schakelzenuwcellen in hersenen en ruggenmerg het beslissen. Reflex of symfonie, het verkeer bestaat uit dezelfde signalen op verschillende tempo’s op verschillende lijnen.
Voorbeeld 60.10 (De methode op drie gevallen)
De knipoog bij een luchtstootje: milliseconden, één spierring, een bedraad pad, meteen voorbij — zenuwen. De groeistoot: jaren, het hele lichaam, de bloedbaan, seizoenen lang lopend — hormonen. Het razende hart bij de sprint (Propositie 49.4): allebei in estafette — zenuwsignalen zetten het tempo binnen één slag omhoog, en een boodschapper in de bloedbaan (de befaamde stoot die je als een hete golf van schrik voelt) houdt het alarm van het hele lichaam minutenlang vast. Eerst de telegraaf, dan de post.