Wiskunde · Begrippenlijst

Wat is semidirect product?

Definitie 1.25 Universitaire wiskunde — Bachelor jaar 3 · Hoofdstuk 1 — Groepentheorie

Zij HH en KK groepen en φ ⁣:KAut(H)\varphi \colon K \to \operatorname{Aut}(H) een morfisme. Het semidirecte product HφKH \rtimes_\varphi K is de verzameling H×KH \times K, voorzien van

(h,k)(h,k)=(hφ(k)(h),  kk).(h, k)\,(h', k') = \bigl(h\,\varphi(k)(h'),\; kk'\bigr).

Voorbeelden

Voorbeeld 1.27

(a) De diëdergroep DnD_n (n3n \geq 3) van de 2n2n symmetrieën van een regelmatige nn-hoek: de rotaties vormen een normaaldeler van index 22, elke spiegeling brengt een complement voort, en conjugatie van een rotatie met een spiegeling keert haar om: DnZ/nZφZ/2ZD_n \cong \Z/n\Z \rtimes_\varphi \Z/2\Z met φ(1)=(xx)\varphi(1) = (x \mapsto -x). (b) De affiene groep van een rechte, {xax+b:aK×,bK}KK×\{x \mapsto ax + b : a \in K^\times,\, b \in K\} \cong K \rtimes K^\times: de translaties zijn normaal, de homothetieën vormen een complement. (c) SnAnZ/2ZS_n \cong A_n \rtimes \Z/2\Z (complement: een willekeurige transpositie). (d) De quaternionengroep Q8Q_8 is geen semidirect product van echte deelgroepen: elke niet-triviale deelgroep bevat 1-1 (Probleem 1.1), dus snijden geen twee echte deelgroepen elkaar triviaal.

Lees in het hoofdstuk →