Biologie · Begrippenlijst

Wat is Slagaders, haarvaten, aders?

Ook bekend als: slagader · haarvat · ader

Definitie 52.4 Biologie basisschool en onderbouw · Hoofdstuk 52 — Het hart en de bloedsomloop

Drie soorten vaten vormen elke lus (Definitie 27.3, nu benoemd):

  • slagaders: dikwandig, elastisch, en ze voeren het bloed onder druk weg van het hart — de polsslag (Propositie 27.6) is hun oprekken bij elke stoot;
  • haarvaten: de haarfijne vaatjes die elk orgaan doorweven — met wanden van één cel dik, waar alle uitwisselingen gebeuren: longblaasjes, darmvlokken, spieren, huid;
  • aders: wijd, dunwandiger, en ze brengen het bloed onder lage druk naar het hart terug, met eigen eenrichtingskleppen — de blauwige lijnen uit Opmerking 27.4.
De dubbele bloedsomloop: de rechterkant naar de longen en terug naar links; de linkerkant het lichaam rond en terug naar rechts. De rode pijlen dragen de zuurstofrijke stukken, de blauwe de terugkerende.
De dubbele bloedsomloop: de rechterkant naar de longen en terug naar links; de linkerkant het lichaam rond en terug naar rechts. De rode pijlen dragen de zuurstofrijke stukken, de blauwe de terugkerende.

Voorbeelden

Voorbeeld 52.5 (Eén druppel, één volledige rondrit)

De bezorgronde uit Voorbeeld 27.2, met de namen van de kaart erbij: rechterkamer — de haarvaten van de long (zuurstof aan boord bij de longblaasjes, helderrood) — linkerboezem, linkerkamer — slagader — de haarvaten van een dijspier (zuurstof en glucose eraf, koolstofdioxide erop, donkerder) — ader, met kleppen die de klim verlichten — rechterboezem. Twee circuits, binnen een minuut, en geen verkeerde afslagen beschikbaar: daar zorgen de kleppen voor.

Voorbeeld 52.7 (Metingen langs de weg)

Drie alledaagse aflezingen van het net: de polsslag — het oprekken van een slagader, waarmee je de stoten telt (Methode 27.8); de bloeddruk, de twee getallen van de manchet — de slagaderdruk tijdens de stoot en ertussen; en de lub-dub van de stethoscoop — de deuren van de kleppen die je hoort sluiten. Drie vensters, zonder één snee.

Lees in het hoofdstuk →