Wiskunde · Begrippenlijst

Wat is priemideaal?

Ook bekend als: maximaal ideaal

Definitie 2.3 Universitaire wiskunde — Bachelor jaar 3 · Hoofdstuk 2 — Ringen en rekenkunde

Zij IAI \subsetneq A een echt ideaal. II heet priem als uit abIab \in I volgt dat aIa \in I of bIb \in I; en II heet maximaal als er geen ideaal strikt tussen II en AA ligt.

Voorbeelden

Voorbeeld 2.5

In Z\Z zijn de priemidealen (0)(0) en de (p)(p) met pp priem; de maximale zijn de (p)(p) (Z/pZ=Fp\Z/p\Z = \mathbb F_p is een lichaam, Z/(0)=Z\Z/(0) = \Z niet). In K[X,Y]K[X, Y] zijn (X)(X,Y)(X) \subsetneq (X, Y) beide priem (K[X,Y]/(X)K[Y]K[X,Y]/(X) \cong K[Y], een domein; K[X,Y]/(X,Y)KK[X,Y]/(X,Y) \cong K, een lichaam), zodat (X)(X) priem maar niet maximaal is.

Voorbeeld 2.10

In Z\Z met Ik=(mk)I_k = (m_k) en de mkm_k paarsgewijs onderling ondeelbaar: Z/(m1mn)ZZ/mkZ\Z/(m_1\cdots m_n)\Z \cong \prod \Z/m_k\Z — de Chinese reststelling uit het volume van bachelorjaar 2. Beperkt tot de eenheden: (Z/mnZ)×(Z/mZ)××(Z/nZ)×(\Z/mn\Z)^\times \cong (\Z/m\Z)^\times \times (\Z/n\Z)^\times voor gcd(m,n)=1\gcd(m,n)=1, waaruit de multiplicativiteit van de functie φ\varphi van Euler volgt (Oefening 2.8).

Lees in het hoofdstuk →